Guddoomiye-ku-xigeenka 2Aad Oo Ka Dalbaday W.A. Gudaha Caddaynta Qaraxyadii Uu Ku Eedeeyey Xisbiga Kulmiye


Mudane Cabdiraxman Cabdulqadir, gudoomiye ku xigeenka 2aad ee Xisbiga

Hargeysa (Somaliland.org) – Guddoomiyekuxigeenka 2aad ee Xisbiga KULMIYE, Cabdiraxmaan Cabdilqaaddir ayaa sheegay inay Wasiirka Arrimaha Gudaha Somaliland ka doonayaan inuu soo caddeeyo eedaymaha uu dhowaan u jeediyey Xisbiga KULMIYE ee ahaa inuu xisbiga KULMIYE ka dambeeyey qaraxii dhowaan ka dhacay xarunta Golaha Guurtida.

Guddoomiyekuxigeenka, mudane Cabdiraxmaan Cabdulqaaddir waxa uu arrintan ka hadlay, kadib shir jaraa’id oo ay Arbacadii ku qabteen xarunta dhexe ee xisbiga KULMIYE, Oday Deyr Maxamed Cilmi oo ka mid ah odayaasha waaweyn ee magaalada Burco iyo Guddoomiyaha Gobolka Hargeysa ee xisbiga KULMIYE, Axmed X. Cabdillaahi, kaas oo ay kaga warameen arrintii loo xidhay iyo sidii loo siidaayey iyada oo aan maxkamad la geyn.

Guddoomiyaha Xisbiga KULMIYE ee Gobolka Hargeysa, Mudane Xamarji iyo Oday Deyr Maxamed Cilmi, waxa labadaba loo xidhay Qaraxii ka dhacay xarunta Golaha Guurtida Arbacadii Toddobaadkii aynu soo dhaafnay, kaas oo Wasiirka Arrimaha Guduhu ku eedeeyey inuu ka dambeeyey xisbiga mucaaridka ah ee KULMIYE. Waxayna shirkaa jaraa’id ku sheegeen in xarunta C.I.D-da ay ku xidhnaayeen, isla markaana aanay jirin haba yaraatee, wax laga weydiiyey eedaynta idaacadaha laga sheegay iyo wax maxkamad ah oo la geeyey.

“Wasiirka Arrimaha Gudaha waxaanu kaa sugeynaa annagu haddaanu nahay KULMIYE ah, waxaad tidhi Qaraxii waxaa ka dambeeyey KULMIYE. Wasiir Masuul ah baad tahay, wasaaradda Daakhiliguna waa wasaaradda ugu masuulsan dowladda, waayo waxay masuul ka tahay amniga – taa caddaynteedii ayaa annaga oo KULMIYE ah iyo shacbiga Somalilandba kaa filayaan,” ayuu yidhi Cabdiraxmaan Cabdulqaaddir.

Waxana uu sheegay Guddoomiyekuxigeenku in haddii wasiirku soo caddayn waayo eedayntaas, balse uu raalli gelin caam ah ka bixiyo gefkaas uu xisbiga KULMIYE aqbalayo, kana saamaxayaan. Hase yeeshee, waxa uu sheegay Cabdiraxmaan Cabdulqaaddir in haddii Wasiirku keeni waayo caddayn iyo raalligelin midna, markaa xisbiga KULMIYE aanu kaga hadhi doonin arrintaas, maxkamadna ay la tiigsan doonaan.

Guddoomiyaha Xisbiga KULMIYE ee Gobolka Hargeysa, Axmed Cumar X. Cabdillaahi (Xamarji) iyo Oday Deyr Maxamed Cilmi oo isaguna ka tirsan odayaasha xisbiga KULMIYE, waxa si toos ah loogu eedeeyey inay ka dambeeyeen qaraxii ka dhaxay xarunta Golaha Guurtida, 09 April. Hase yeeshee, waxay labaduba sheegeen in aan la ogeyn wax maxkamad ah oo dacwad lagaga soo oogey, balse, booliskii xidhay uun ay siidaayeen, waxayna ku tilmaameen xadhigooda mid ay ka dambeysey siyaasad oo ay amarkiisa bixiyeen Wasiirro beelahooda ka soo jeeda.

Guddoomiyaha Xisbiga KULMIYE ee Gobolka Hargeysa, Mr. Xamarji ayaa isagu sheegay inuu tegey Xarunta CID-da markii uu ogaadey in boolisku doondoonayo, isla markaana waxa uu sheegay in Wasiirka Arrimaha Gudaha, mudane Cabdillaahi Ismaaciil Cali (Cirro) uu telefoon ku soo amray xadhiggiisa, sidaana lagu xidhay. Waxana uu sheegay in muddo Afar maalmood ah oo uu xidhnaa aan haba yaraatee, waxba la weydiin, BBC-dana uu ka maqlay keliya in loo haysto qaraxii Guurtida.

Xamarji waxa uu intaas ku daray in maalintii la siidaayey habeennimadeedii Wasiirka Arrimaha Guduhu ugu yimi halkii uu ku xidhnaa oo ah xarunta CID-da, isla markaana uu u sheegay in uu siideynayo, balse, waxa uu sheegay Xamarji inuu ka diidey, kana dalbaday in uu u baahan yahay in caddaaladda la horgeeyo oo maxkamadda horteeda uu kaga caddaado dembiga lagu eedeeyey ama uu ku caddaan waayo.

Guddoomiyaha Xisbiga mucaaridka ee KULMIYE, Axmed Maxamed Siilaanyo ayaa isaguna arrintan faahfaahin ka sii bixiyey. Waxana uu sheegay in sidoo kale, Deyn Maxamed Cilmi oo ah oday caan ah oo reer Burco ah uu ugu tegey xarunta CID-da ee uu ku xidhnaa Wasiirka Hawlaha Guud, mudane Siciid Sulub, isla markaana Wasiirku u sheegay Deyr in uu isagu soo xidhay, iminka uu isagu siideynayo.

Guddoomiyaha Xisbiga KULMIYE oo Khamiistii ka hadlayey xaflad loo sameeyey sannadguurada 2aad ee Wargeyska Geeska Afrika oo lagu qabtay Hotel Ambassador, waxa uu sheegay in labada wasiir ay la gorgortameen masuuliyiintaas intii ay xidhnaayeen oo u sheegeen inay siideynayaan, lacagna ay qaataan.

Guddoomiyuhu ma sheegin waxa lagaga beddelanayey lacagtaas. Hase yeeshee, warar xog ogaal ah ayaa sheegay in Wasiirka Arrimaha Guduhu uu weydiistey Guddoomiyaha Xisbiga KULMIYE ee Gobolka, Mr. Xamarji in aanu saxaafadda la hadlin marka uu siidaayo, lacagnauu qaato, balse, uu ku gacan saydhay.

Guddoomiyaha xisbiga KULMIYE, waxa kale oo uu xusay laba caaqil iyo Oday iyaguna reer Hargeysa ah oo la xidhay maalmihii la soo dhaafay, kuwaas oo uu sheegay in sababta loo xidhay ay ahayd iyaga oo ka soo horjeestey go’aanka Guurtidu muddada xilka ugu kordhisey Madaxweyne Riyaale, isla markaana taageeray mawqifka xisbiyada iyo Komishanka. Waxana uu ku tilmaamay xaqdarro xadhigga odayaashaas, isaga oo sheegay in telefishanada habeenkasta laga siidaayo odayaal iyo dad la soo ururiyey oo taageeraya go’aanka Guurtida.

Axmed Siilaanyo, waxa uu u soo jeediyey ciidamada Booliska Somaliland in ay ogaadaan in sharciga loo siman yahay, isla markaana ay sharciga ilaaliyaan, maadaama ay yihiin boolis qaran, balse, aanay cid gaar ah u adeegin.

Guddoomiyuhu waxa uu ku dhalliilay saxaafadda oo faafisay eedayntii hore ee Wasiirka Arrimaha Guduhu u jeediyey xisbiga KULMIYE iyo masuuliyiinta loo xidhay qaraxii Guurtida in aanay dabagal ku samayn, isla markaana aanay weydiin wasiirka.

Dhinaca kale, Guddoomiyaha Xisbiga UCID, Faysal Cali Waraabe oo isaguna xafladdaasi ka hadlay ayaa qaraxyadaas ku eedeeyey Xukuumadda. Waxana uu ugu baaqay inay joojiso qaraxyada.

Faysal Cali Waraabe isaga oo dadka u xaqiijinaya in nabadgelyo xumo aanay dalka ka dhacay, waxa uu yidhi, “Dadka dibadaha waxaan leeyahay iyo kuwa gudahaba ee reer Somaliland, wax dhibaato ah oo dalka ka dhacayaa ma jirto”.

“Bahashan Shaanida yar (Qaraxyada) ee la tuurayona xukuumaddaa waddae ha joojiso,” ayuu raaciyey. Waxana uu sheegay in dad reer Boorame ah uun lala beegsanayo, isaga oo xusay Wasiirka Xidhiidhka Golayaasha, Cabdi Xasan Buuni iyo Wasiirka Warfaafinta oo labadaba la sheegay in guryahooda bam lagu qarxiyey wakhtiyo kala duwan.

Faysal waxa uu sheegay in taasi ay muujinayso in waxani ay ka socdaan meelkeliya, loolana jeedo in dadka loo tuso in Daahir Riyaale loo eryanayo reernimo.

Dhaqanka Qaraxyada:

Qaraxii ka dhacay xarunta Golaha Guurtida, Arbacadii 09 April oo dhacay 12:00 duhurnimo saacado kadib markii uu xidhmay fadhi goluhu doonayey inuu ku ansixiyo go’aan uu muddada xilka ugu kordhinayo Madaxweyne Riyaale oo dib loo dhigay maalintaas ayaa xukuumaddu si toos ah ugu eedaysay Xisbiga mucaaridka ah ee KULMIYE, iyada oo wasiirka Arrimaha Guduhu sheegay in ay qaraxaas u qabteen nin ka tirsan xisbiga KULMIYE, kaas oo ah oday Deyr Maxamed Cilmi.

Qaraxa oo ka dhacay qol ka tirsan xafiisyada Golaha Guurtida oo cilo ahaa, ma jirto cid wax ku noqotay. Waxana uu Taliyaha Boolisku sheegay isla maalintaa inay u qabteen Lix qof oo saddex ka mid ahi ay ahaayeen shaqaalaha Golaha Guurtida, marka laga reebo Guddoomiyaha Xisbiga KULMIYE ee Gobolka Hargeysa oo isaga la xidhay maalin kadib, waxana uu sheegay in dhakhso maxkamad loo horgeyn doono dadkaas.

Hase yeeshee, dhammaan dadkii loo qabtay qaraxaas ayaa la siidaayey iyada oo aan maxkamad la horgeyn, mana jirto cid lo ohayo.

Deyr Maxamed Cilmi iyo Guddoomiyaha Xisbiga KULMIYE ee Gobolka, Xamarji, waxa ku weheliyey oo la xidhnaa labada nin oo kale oo mid ka mid ah lala qabtay Oday Deyr. Waxayna sheegeen in ninka kale oo ka mid ahaa dhallinyarada Jabhaddii SNM, laguna naanayso Qulka uu u sheegay in isaga 7 jeer loo xidhay loo xidhay qaraxyo ka dhacay Hargeysa, markasta oo qarax ka dhaco magaaladana isaga la qabto, haddana la siidaayo iyadoo aan marna maxkamad la geyn.

Marar badan ayaa qaraxyo sidan oo kale ahi ka dhaceen magaalada Hargeysa sannadihii la soo dhaafay, kuwaas oo xukuumaddu sheegto markasta inay dad u qabqabatay, waxaana la ogyahay in aanay jirin ilaa iyo hadda cid maxkamad lagu soo taagey eedaynta qaraxyadaas.

Wasiirka Arrimaha Gudaha oo ka warramayey qaraxii ka dhacay Guurtida ayaa sheegay in qaraxaas iyo mid ka horreeyey oo 06 April ka dhacay Guriga Jaamac Sweden oo xubin ka ah Komishanku inay ka duwan yihiin qaraxyadii hore, isaga oo qaraxyadan dambe si cad dusha uga saaray xisbiga KULMIYE. Sidoo kale, qarax ka dambeeyey habeenimadii Sabtida laga maqlay duleedka Taliska Guud ee Booliska ayaan ilaa iyo hadda cidna lagu eedayn, isla markaana la ogeyn cid loo qabtay.

Waxayna dad badani u arkaan qaraxyadan kuwo faashil ah oo ay ka dambayso xukuumadda lafteedu, laguna soo beego xilli ay jiraan xaalad siyaasadeed oo ay xukuumaddu doonayso inay dadka ku jeediso mucaaridka ama ay ku abuurayso xaalad nabadgelyo oo ay foodsaaro uga dhiganayso inay qaaddo tallaabooyin ay dad ku xidhxidhayso.

Tusaale ahaan, qaraxyadan oo aan wax qasaaro ah geysan, waxay kuwan u dambeeyey u dhaceen sidan:

30/03/08 – Habeenkii Axaddu soo gelaysey waxa bam aan cidina waxba ku noqoni uu ka dhacay Guriga Wasiirka Xidhiidhka Golayaasha, Cabdi Xasan Buuni. Waxana uu ku beegnaa maalintii 2aad ee Shirweynaha 2aad ee Xisbiga KULMIYE.

05/04/08 – Waxa Qarax bam oo aan cidina wax ku noqon lagu sameeyey Guriga, Jaamac Sweden, xubin ka tirsan Komishanka Doorashooyinka Qaranka, laguna dhalliilo inuu si badheedh ah ugu xagliyo Xukuumadda iyo Xisbiga UDUB, isaga oo ka mid ah Saddexda xubnood ee Komishanka ee Madaxweynuhu soo xulay. Waxana uu dhacay kadib markii Guddoomiyekuxigeenka Komishanka Doorashooyinka, Xirsi Cali X. Xasan uu maalinnimadii shaaca ka qaaday in xukuumaddu faragelin joogto ah ay ku hayso Komishanka, isla markaana uu iscasilayo. Hadalka Guddoomiyekuxigeenka ayaa waxa uu ka dambeeyey markii xukuumadda iyo Xisbigeeda UDUB oo kaashanaya xubno ka tirsan Komishanku ay ishortaageen go’aan Komishanku ka gaadhey 04 April cabasho labada xisbi ee mucaaridka ahi ku gudbiyeen liisaskii guddiyada Komishanka ee Saddexda Gobo lee Galbeedka Dalka, kaas oo la doonayey in subaxnimadii 05 April ay wada saxeexaan Komishanku. Waxa kale oo uu Guddoomiyekuxigeenku hadalkiisaa ka hor-degey oo uu sii fashiliyey go’aanka khilaafka adag dalka geliyey ee Guurtidu muddada xilka ugu kordhisey Madaxweynaha, kaas oo wakhtigaa uu u soo bandhigay Komishanka.

08/04/08 – Waxa qarax ka dhacay xarunta Golaha Guurtida. Waxana uu dhacay qaraxaasi, kadib markii Komishanku baajiyey Fadhi Guurtidu doonaysey inay muddada xilka ugu kordhiso Madaxweyne Riyaale, kaas oo loogu talagalay in si kedis iyo lama filaan ah loo meel mariyo, balse, Komishanku.

Khatarta laga werwerayo:

Intii ay soo baxeen xaqiiqooyinka muujinaya in xukuumaddu ku lug leedahay qaraxyadan oo aan wax khasaare ah geysan marna intii la maqlayey, waxa soo baxay werwer dad badani ay ka qabaan in ay suuragal yihiin mu’aamarado iyo shirqoollo lala beegsado siyaasiyiinta mucaaridka oo lagu fuliyo gacan-qarsoon, iyada oo dadka werwerkan qabaa ay ku doodayaan in dhaqanka dadka reer Somaliland aanay ku jirin shirqool iyo in gacan dahsoon wax lagu dilo. Sidaa darteed, qaraxyadani ujeeddada siyaasadeed loo adeegsanayaa ay yihiin wax ka baxsan dhaqanka dadka reer Somaliland, horseedna ay u noqon karaan shirqoollo waaweyn oo soo socda.

Xigasho / Somaliland.org, Hargeysa.